Navigate / search

  • Leergang

    Wil jij je gedegen verdiepen in ontwikkelingen op het gebied van nieuwe media bij leren? En vaardigheden ontwikkelen om dit in jouw praktijk toe te passen? Doe mee aan deze 8 maanden durende leergang

  • Workshops

    Leren hoe je tools als Yammer, Feedly en Instagram kunt gebruiken bij leren en veranderen? Nieuwsgierig naar vormen van blended leren? Of behoefte om je vaardigheid in online faciliteren te versterken? Dit kan met een workshop op maat

  • Webinars

    Online in gesprek met professionals als Jane Hart, Nancy White of Harold Jarche. Makkelijk vanaf je eigen werkplek. Met een klein groepje deelnemers echt aan het werk. Kijk hier voor een overzicht van geplande webinars

  • Boeken

    Zoek je verdieping door te lezen? Ons boek 'En nu online' en de werkboekenreeks 'In 40 dagen online...' vind je hier: Onze boeken

kip of ei – tool of didactiek

Sommige docenten beginnen hun eigen zoektocht om sociale media te koppelen aan leren in de klas. Anderen laten zich graag eerst eens inspireren door goede voorbeelden van collega’s. Weer anderen zien vooralsnog vooral de negatieve zijde van sociale media: cyberpesten, negatieve berichtgeving over de school, verstoring van les. Het gevoel ‘iets te moeten en willen met sociale media’ overheerst echter wel. In de afgelopen paar maanden hebben we zo verschillende keren kunnen werken met docenten van ROCs.

Een poll in de les met Kahoot om begrip van de lesstof te toetsen. Een interactieve powerpoint met Nearpod om tijdens de presentatie ook de interactie te bevorderen. En een Padlet waar leerlingen goede links verzamelen over het thema dat in de komende les centraal staat. Social media zouden vervlochten moeten zijn met het onderwijs. Naast leren omgaan met handige online tools is het ook van belang dat docenten online toepassingen kunnen bedenken en ontwerpen die bijdragen aan een krachtige, contextrijke leeromgeving.

Van tool naar lesontwerp

Veel docentendagen omtrent het gebruik van sociale media richten zich op tools: Mentimeter, TodaysMeet, Nearpod, Kahoot, EdPuzzle. Noem het maar! De tools op zich zijn vaak overzichtelijk, makkelijk in gebruik. De kip? De kunst is het bedenken van een goede toepassing, het ei? Hoe kom je tot een lesontwerp waarbij sociale media als hulpmiddel dienen om je didactische doelstelling te behalen?

Leerlingen vragen zich op de komende les voor te bereiden door een video te bekijken en daar hun vragen al bij te formuleren;

 

Een digitaal spreekuur op woensdagavond, een paar dagen voor de wiskundetoets. Op een discussieplatform waar leerlingen ook elkaar kunnen helpen.

 

In kleine samenstelling werken leerlingen aan een quiz over de lesstof. In de les maken ze elkaars quiz en bespreken ze de vragen en antwoorden.

Waar begin je: tools of didactiek?

Wanneer het gebruik van sociale media wat is ‘aangeplakt’ aan de bestaande lesopzet, dan hebben leerlingen dat snel door. De tool kan een doel op zich worden en minder het middel om iets te bereiken. Hier ligt de kracht van een didactisch model: geïntegreerd ontwerpen van een lesopzet met verscheidende elementen (e.g. online leren, groepswerk, persoonlijke leerlijn). Het TPACK model is hier een goed voorbeeld van, maar er zijn meer modellen die ondersteunend zijn bij het ontwerpen van online of ‘blended’ leren.

Absorb – Do – Connecteen model ontwikkeld door William Horton om te stimuleren dat online leren een sterke verbinding maakt met toepassing in de werkpraktijk.

Het ARCS model van John Keller, dat vier factoren beschrijft die kunnen bijdragen aan het werken met gemotiveerde deelnemers: Attention, Relevance, Confidence en Satisfaction.

Het 3P Learning Model richt zich op het stimuleren van sociaal leren, waarbij de drie P’s staan voor Participation. Personalization en Knowledge Pull.

Ik geloof er wel in dat je zowel bij de tool als bij de didactiek kunt beginnen. In die zin is er geen antwoord te geven op de kip-ei vraag. Wel merk ik dat ik in mijn aanpak steeds vaker begin bij de didactiek, de behoefte die je hebt om je lessen te versterken, de meerwaarde die je ziet met online toevoeging. Om vervolgens te kijken naar de tools die er zijn, en de tools die hier geschikt voor zijn. Op die manier vinden de tools gelijk een soort ‘plek’ in die praktijk.

Inspiratiebronnen: 5 x 5 filmfestival

Nog geen gebruik maken van sociale media in de les heeft vaak ook te maken met onbekendheid: wat kan de meerwaarde zijn, wat zijn succesfactoren, waar moet ik aan denken, hoe betrek ik leerlingen? Er is een veelheid aan bronnen en bloggers beschikbaar op het web. Toch heb ik het gevoel dat slechts een bepaald deel van de docenten deze bronnen al makkelijk weet te vinden. Bij een van de ROC’s hebben we geëxperimenteerd met een passende vorm om docenten in de mood te brengen en te verleiden na te gaan denken over meerwaarde en mogelijke toepassing: het 5 x 5 filmfestival.

In de aanloop naar ‘de dag van de digitale didactiek’ hebben we de docenten in anderhalve week tijd om de dag een filmpje aangeboden ter inspiratie. Vijf keer een filmpje van vijf minuten. Met bij elk filmpje een vorm om met elkaar al wat van gedachten te wisselen. Hier kun je de omgeving bekijken die we daartoe hebben ingericht.

En nu?

Als het je lukt om docenten te enthousiasmeren en de waarde van ‘online’ in te zien, dan komt de volgende fase… het daadwerkelijk gaan gebruiken in het werk. De volgende dag dient het dagelijkse werk zich weer aan. Docenten hebben over het algemeen een volle agenda, en experimenteren en herontwerpen behoren al snel tot de avonduren. Wat zijn geschikte vormen om de toepassing in de praktijk te stimuleren en ondersteunen? Een paar ideeën:

  • Een groep docenten die er voor voelt om te experimenteren met ‘een tool per maand';
  • De oogst uit de praktijk delen op een online platform (blog) of na een bepaalde periode verzamelen en delen op een docentendag en/of in een boekje;
  • Werken met een klein groepje docenten die als taak hebben om een keer per maand een ervaring op te halen uit de praktijk. Om deze vervolgens te vangen in een video of blogverhaal.
  • Een vak of lessenreeks echt gaan herontwerpen, waarbij je met behulp van een ontwerpmodel een nieuwe slag gaat maken: hoe verbindt je online aan vakinhoud en didactiek?
  • Experts of digi-coaches beschikbaar die vlot kunnen ondersteunen bij technische en toepassingsvragen.

Zelf vind ik deze ideeën elkaar met name aanvullen, waarbij ik sterk geloof in de kracht van herontwerpen. Ruimte en stimulans vanuit de organisatie om tot een herontwerp te komen. Daar in een bepaalde tijdsperiode aan werken, met betrokkenheid van meerdere docenten. De nieuwe vorm goed communiceren naar leerlingen om op die manier de start van het betreffende vak al anders neer te zetten. Tussendoor experimenteren met tools en leuke ideeën uitwisselen en succeservaringen opdoen. En als organisatie daarover blijven communiceren zodat andere docenten op de hoogte bijven, ook geïnspireerd raken en kunnen aanhaken als ze belangstelling krijgen. De kracht van de waterdruppel!

Hoe zit het hierbij met de kip en het ei? Gebruik het vooral als metafoor en reflectie op de aanpak die je voor ogen hebt. Beiden hebben aandacht nodig :-) Waarbij ik van mening ben dat de eieren uiteindelijk belangrijker zijn. Het kan uitstekend werken om een zestal verschillende sociale media tools in de vingers te hebben, om vervolgens je aandacht te richten op de nieuwe kunst van de digitale didactiek: hoe ontwerp en begeleid ik het gebruik van online leren in de les? Zonder eieren hebben we straks geen kippen meer…

Hoe werkt het kip en ei verhaal in jouw praktijk en aanpak?

(Bijna) alles over video voor leren

Januari was onze themamaand #videoleren voor de Ennuonline twitter tips. In deze blogpost geef ik een overzicht van dit interessante thema. Er is veel aandacht voor video en multimedia online, tenslotte nadert Youtube 300 miljoen kijkuren per dag…Gemma Critchley verwoordt het belang van emoties bij leren: “people will forget what you said but they will not forget how you made them feel”. Een mooie quote op de Learning en Technologies conferentie vond ik daarom “online leren lijkt soms emotieloos en video vult dat gat“. Dat verklaart voor een deel de aandacht voor het medium. Video is daarmee een intrigerend medium voor leren- populair en tegenwoordig met smartphones is het binnen ieders bereik om te filmen. Hoe kun je hier gebruik van maken? Eerst een overzicht via een publieke mindmap van de onderwerpen die ik van belang vind bij ‘video voor leren’

 

Aan de ene kant een praktische invalshoek die gaat over het zoeken, bewerken en maken van video’s voor leersituaties. Aan de andere kant is er een strategische invalshoek over de veranderingen in leren op gang gebracht door het feit dat er zoveel videos beschikbaar zijn om van te leren/ te imiteren en iedereen zijn eigen video kan maken en op youtube of vimeo kan zetten.

Veranderingen in leren en opleiden

Ook apen leren inmiddels van een how-to video dus kunnen wij eigenlijk niet achter blijven… Je kunt heel veel tegenwoordig zelf leren door het volgen van instructie videootje of een MOOC. Een stropdas strikken? Dat staat bij ons open op Youtube. Maar behalve het zelf leren wat een boost krijgt door video is het ook een middel wat macht geeft nu het maken van een video met telefoon en op Youtube zetten binnen ieders bereik ligt. Seth Godin verwoordt het mooi video is driving culture‘ en ‘this culture-driving ability now belongs to everybody who can make a video that the right people choose to watch’. Jasmin Patheja, is de initiatiefneemster van het Blank Noise project (in India), wat eve-teasing (soort seksuele intimidatie) tegen gaat door filmpjes online te zetten. Zo hebben ze een hele movement gecreëerd.  Zie hier hun blog. Binnen onderwijs en opleidingen wordt ook veel meer gedaan met video. Hierbij is de didactische aanpak een uitdaging, een voorbeeld van didactische benadering is het ‘Flip the classroom’. Bekijk Salman Kahn’s TEDtalk Let’s use video to reinvent education. Hij heeft een duidelijke visie verwezenlijkt in de Khan Academy. Zo verandert door video de rol van de leraar of training. In plaats van uitleggen van theorie kun je naar video’s verwijzen en je daardoor veel meer richten op de praktijk, verdieping of individuele ondersteuning.

Een aantal interessante blogposts en linken:

Video’s zoeken, inkorten, pimpen en bewerken

Het is al een kunst om goede video’s te zoeken. Een idee is om als je een stukje op televisie ziet wat je kunt gebruiken meteen terug te zoeken. Ken je de LinkedIn groep 101 filmfragmenten? Hier helpen mensen elkaar de goede filmpjes te vinden. Bij sommige fragmenten kun je die meteen op Youtube vinden, zie mijn voorbeeld over de hamburger van Remi bij Expeditie Robinson. Er zijn nu ook allerlei tools waarmee je inhoud aan bestaande video’s kunt toevoegen, bv. vragen. Zaption is zo’n tool waarmee je op een bepaald moment een vraag kunt stellen die kijkers moeten beantwoorden voordat ze verder kunnen met de video.

    •  Goede bronnen voor video zijn Youtube, maar ook Teachertube en Tedtalks
    • Je kunt stukjes knippen uit een Youtube video met Tubechop
    • Je kunt een dialoog starten met Vialogues, of een les rond een video met TedED
    • Met Educanon kun je ook informatie toevoegen aan een video, en met Thinglink linken. Je kunt ook simpelweg Google forms gebruiken om een video te laten bekijken en reacties te verzamelen, dit is met name handig als je wilt dat mensen geen account hoeven aan te maken (dit moet wel bij veel andere sites).
    • Met huzzaz of youtube kanaal kun je een video lijst maken over een bepaald onderwerp. In onderstaande video uitleg over huzzaz.

Video’s produceren

Om zelf video’s te maken heb je keuze uit professioneel of ‘the beauty of imperfection’. Het voordeel van de amateur filmpjes is dat ze spontaan zijn, laagdrempelig en goedkoop. Hier is natuurlijk heel veel over te zeggen over het produceren van video’s. Voor deze blog volsta ik met het onderscheid tussen screencasten (filmpje van je computerscherm maken), on-the-fly videos (amateur kwaliteit maken met iphone, ipad of simpele camera), professionele video’s, weblectures en livestreamen (een bijeenkomst online laten volgen door mensen die er niet bij zijn). Natuurlijk zijn er ook nog vlogs, videoblogs zoals het vlog van meneer van Empel. Ik vergeet bijna dat er ook nieuwe tools zijn waarmee je snel een animatiefilmpje kunt maken zoals powtoon. Een aantal startbronnen als je in 1 van deze onderwerpen wilt duiken:

Video in meetings: webinars en videoconferencing

Bij bijna alle webinar software, Google Hangouts en ook skype  kun je gebruik maken van video in je online meetings en workshops.

Innovatieve toepassingen

Als laatste nog een paar innovatieve toepassingen en vragen over hoe video onze wereld verandert.

  • Augmented reality videos
  • Met drones is alles te bekijken. Het filmen van de Dom in Utrecht is verboden per drone maar leverde wel het mooie onderstaande filmpje op. Wat is het effect van drones? hier een les over de dilemmas

Vul aan als je nog meer mooie bronnen kent! Of grasduin op ons Pinterest board over leren van video’s

Inspiration from the Learning Technologies Conference

We arrived last Friday at Rotterdam airport with a head full of inspiration from the Learning Technologies conference and fresh air from our walk along the Thames. In this blogpost we compile some reflections and provide links to all our liveblogs, so that you may choose which ones to read.

Something which struck us when we reflected on all different sessions:

  • People are aware of 70-20-10 and talk about it as if everybody should just know what it is. 70-20-10 is the model for learning in the workplace by Charles Jennings. However, the understanding of the 70 varies. For some doing things online means moving to the 70%, for me an online course is still in the 10%.
  • There were a lot of instructional designers in the group; professionals analyzing learning questions and developing learning programs. I was very much interested in their ideas about whether technology changes the work of instructional designers? Because I do think that people have much more influence on their own learning environment. Nowadays we are not that dependent of a course of training, anymore. When we have a question, we start googling or asking our network. My impression from this session and some conversations is that the core of instructional design (from needs analysis to training development) is still there. But the focus has become more on online, e-learning and in that sense on developing attractive assignments in a visual and creative way.
  • The big buzz is about ‘beyond classroom training’  and companies are taking various directions to go beyond classroom training. The directions are: social learning, mobile learning, learning from sharing videos, blended learning and serious games. Personally I’ve attended sessions with the experiences of larger organizations like Qualcomm, Marks & Spencers and Peugeot, and they have really moved beyond the idea of offering standard courses.
  • There are valuable case examples to listen to. In order to learn from these cases, I’m always curious to hear more about the underlying concepts and principles. From what learning perspective is an online learning initiative designed? What were important design principles? And I missed this level of reflection. Is that typical Dutch?
  • Interestingly, whether organizations invest in social learning or mobile learning or video doesn’t seem to be driven by a thorough analysis but by a vision by somebody or a group within the organization. In some cases there is proof it works, in other cases the approach is to experiment.
  • A new topic is the use of wearable technology in a learning context. Think about digital watches or Google Glass. The technology is there, and now we have to think about the wat we can use it in our learning approaches. I found it inspiring and I truly believe in the fact that the technology is already there. What we need to do is experiment with it and think about possibilities to apply…. go!
  • Another topic that popped up in several sessions was the issue of big data or learning data. Many organisations are using a LMS in some way, and all these LMS’s (as well as wearable technology) collect data. But what do we want to do with this data? How to link it with other data available? And how can we use data for performance improvement?

If you’d like to read our liveblogs, choose one or several of the 13 liveblogs below: